مهارتهای موسیقی
بعضی از افراد نوازنده از مهارت بالای جادویی برخوردار هستند. زیرا میتوانند بعضی از قطعات موسیقی نوشته شده را که از قبل ندیده و نشنیدهاند را برای اولینبار بهصورت کامل بنوازند. یعنی این افراد در مهارت خواندن موسیقی بسیار مسلط هستند و این موضوع چیزی نیست که یکشبه بتوان به دست آورد. زیرا زمان بسیار زیادی لازم است که بتوان در دشیفر موسیقی مهارت پیدا کرد. در این مطلب با مفهوم دشیفر در موسیقی آشنا میشویم.
دشیفر در موسیقی یعنی چه؟
دشیفر هم از اصطلاحات رایج در موسیقی محسوب میشود که به معنی خواندن و اجراکردن قطعات موسیقی است. البته به شرطی که این نوازنده از قبل قطعه را ندیده باشد. مفهوم دشیفر در موسیقی به قدرت خواندن و اجرای موسیقی بهصورت آواز یا ساز در روبروشدن با قطعه گفته میشود. یعنی تبدیلکردن موسیقیهای دریافت شده توسط چشم به صدا است. البته بعضی از نویسندگان به این عمل، دشیفر نوازی یا دشیفر خوانی در زمانهای ضروری میگویند.
موسیقیدانانی که مهارت زیادی دارند میتوانند در سکوت دشیفر کنند. یعنی به یک نت موسیقی نگاه کرده و در ذهن خود آن را بشنوند بدون اینکه روی مکتوب چیزی را بخوانند یا بنوازند. در زمان تمرین دشیفر چه اهدافی باید در نظر گرفته شود افرادی که مبتدی هستند و میخواهند با مفهوم دشیفر در موسیقی و نحوه اجرای آن آشنایی پیدا کنند باید اهدافی را دنبال کنند که عبارتاند از:
سرعت ثابت
این افراد باید تلاش کنند در طول تمام قطعه، دارای سرعت ثابتی باشند پس این موضوع دارای اهمیت است که باید با سرعت شروع کند که در ادامه نوازندگی موسیقی و اجرای نت و ریتم به کمکردن سرعت نیاز نداشته باشد. با همان سرعت آرام پیش بروند و نگاه خود را به موسیقی متوجه کنند تا بتوانند یک یا دو نت را جلوتر دیده و بخوانند و در زمان مناسب آن را اجرا کنند. اگر نتوانند نتها را در زمان مناسب اجرا کنند باید سرعت خود را کمتر کرده و یا از قطعههای ساده برای اجرا استفاده کنند. اگر فرد نوازنده حرفهای است علاوه بر نکاتی که ذکر میشود اهداف دیگری را هم باید دنبال کند.
دقت
فرد نوازنده باید به این موضوع دقت و توجه داشته باشد که ریتم و نتها را با تمام دقت اجرا کند. افراد حرفهای بهغیراز موارد بالا که ذکر شد باید علائم تمپو، آرتیکولاسیون، دینامیکها، علائم پدال گیری و به جلوبندیها هم توجه زیادی کنند و اگر نیاز بود روباتو اجرا کنند. این فرد باید توجه کند از قطعاتی که دشیفر میکند یک تفسیر موسیقیایی داشته باشد. در آخر مفهوم دشیفراژ باید قسمتی از تمرینهای روزانه پیانو قرار بگیرد و قطعههای جدیدی را از سبکهای جدید و آهنگسازان جدید تکرار و امتحان کند و خود را مورد ارزیابی قرار دهد.
اهمیت دشیفر در موسیقی
همانطور که میدانید هر زبانی در دنیا دارای الفبای خاص خود است و معمولا با کلمات، حروف و جملهها ساخته میشوند. زبان موسیقی هم دارای الفبای مخصوص به خود است و در نوشتن و خواندن این الفبا بعدهای زیادی وجود دارد که بهعنوانمثال خواندن ریتم، فاصله یا ارتفاع، سرعت، جلوبندیها و… را میتوان شمرد. برخی از سازها مثل پیانو دارای نتهایی هستند که روی دو خط با کلیدهای جدا نوشته شده است.
در پارتیمورهای ارکستر هنرجویی که تمایل به پیشرفت و رشد بیشتر داشته باشد باید دشیفر کردن خود را به سطح بسیار بالایی برساند. زیرا در بعضی از مواقع نیاز است که قطعههایی را اجرا کند که روی آن تمرین و اجرایی نداشته است. اگر فردی مبتدی هستید و در حال یادگیری نت روی خطوط، با کلیدیهای باس و تریل هستید باید با هر دودست خود بهصورت جداگانه تمرین کنید.
زمانی که با نت هر دو کلید آشنایی پیدا کردید میتوانید با دودست بهصورت همزمان تمرین را انجام دهید. زمانی که آموختید نتهای هر دودست را همزمان بخوانید باید آرامآرام جلو رفته تا با زمان و فرصت مناسب و کافی برای خواندن همزمان هر دو کلید را به دست بیاورید.
کلام پایانی
مفهوم دشیفر در موسیقی با توضیحاتی که داده شد مشخص گردید و میتوان گفت قدرت و توانایی در دشیفر کمی از مهارت در نوازندگی کمتر است و باید قطعاتی را برای دشیفر انتخاب کنید که نه خیلی راحت باشد نه خیلی سخت.
