خرید سهتار
موسیقی یکدنیای بزرگ و وسیع پر از اسرار است که هر روز دانشمندان و افراد باتجربه به گوشهای جدید از این دنیا دست پیدا میکنند. یکی از اسرار موجود در موسیقی این است که هر چیزی صدا و آهنگ مخصوص به خود را دارد و تمامی اشیا و اجزای این دنیای هستی ذرهذره آنها دارای فرکانس خاص خود است. هر کار و فعالیتهایی هم که انسانها انجام میدهند، صدا و ارتعاشی دارد که بر جهان تاثیر میگذارد و موجب میشود هر ذره کوچکی در این دنیا به یکشکل شگفتانگیزی دارای موسیقیهای ویژه خود شوند. یکی از این عناصر و ابزار سهتار خوشصدا است. ساز ایرانی از جمله سازهای زهی و مضرابی محسوب میشود.
سه تار چیست؟
فاز یک سازه زیبا و زهی و از خانواده سازهای تنبور و دوتار محسوب میشود سازهای موسیقی سنتی در ایران به شمار میرود با کمی تفاوت شبیهساز تار است. این ساز زیبا را معمولا از چوبهای درختانی مانند: توت، گردو و افرا میسازند. کاسه این ساز از چوب توت و برای ساخت صفحه هم از همان چوب و برای دسته سهتار از چوب گردو استفاده میشود. سیمهای این ساز زیبا از جنس فلزاتی مانند برنز و فولاد است برای اینکه ساز را تزیین کنند طبق سلیقه افراد از دیگر چوبها و حتی از استخوان، صدف و عاج هم بهره میبرند.
نکات مهم زمان انتخاب و خرید سهتار خوشصدا
برای اینکه تشخیص بدهید صدای ساز دارای کیفیت است اولین نشانه آن صدای شفاف و خوب است. نکته بعدی خوشدست بودن و زیبایی ساز است و دیگر ویژگیهایی که یک سهتار خوب باید داشته باشد. این موارد عبارتاند از:
- برای ساخت این ساز باید از بهترین چوب یعنی چوب توت برای صفحه و کاسه استفاده شده باشد در زمان خرید دقت کنید چوب توت زردرنگ است.
- بعدازاین که ساز را کوک کردید پردهها را تکتک امتحان کنید که گز نزند.
- دسته ساز نباید کلفت یا نازک باشد که این همبستگی به خود فرد دارد.
- باید رگههای درشت صفحه به جهت سیم بم باشد.
- در زمان اجرا با سیم بم، سیم باید کاملا نرم با یکصدای طبیعی داشته باشد.
- باید صدای پایین دسته با صدای بالای دست هماهنگ و همخوان باشد.
- صدای بلند ساز دلیلی بر خوببودن آن نیست.
- هرچقدر رنگساز روشن باشد کیفیت آن بهتر است.
- با یک مضراب و حتی بدون مضراب باید بتوان چندین نت را بهسادگی و راحتی با یک طنین خوب اجرا کرد.
- ساز باید از لحاظ وزنی سبک باشد.
- باید فاصله سیم تا دسته ساز کم باشد تا در زمان اجرا سختی سیم حس نشود.
چطور یک تار حرفهای انتخاب کنیم؟
بیشتر تولیدکنندگان یعنی همان سازندگان تار برای اینکه ساز دارای صدای خوشی باشد، سعی میکنند صفحه سهتار را نازک بسازند که این کار برای مدتی میتواند صدای ساز را بهتر و خوشصداتر کند. اما بهمرورزمان صفحه بهطرف داخل فرومیرود و ممکن است ترک بخورد. برای اینکه بدانید و از قضیه مطمئن شوید سوراخهایی را که روی صفحه است را مشاهده کنید که ضخامت صفحه در نقطههایی که سوراخ شده از چقدر است.
البته بعضی از سازندگان برای اینکه از این طریق افراد متوجه مشکل نشوند، ضخامت صفحه در محل شیار را کلفتتر از ضخامت صفحه در زیر خرک میسازند. پس اگر به صفحه کمی فشار وارد کنید متوجه میشوید؛ زیرا صفحه زود میشکند. اگر صفحه در اثر فشار کمی فروبرود نشان میدهد که ساز نازک بوده و شما را فریب دادهاند.
نکات مهم در انتخاب خرید سهتار برای افراد مبتدی
افرادی که بهتازگی میخواهند آموزش و یادگیری سهتار را شروع کنند و یا میخواهند به روش خودآموز و دورههای آموزشی آفلاین سهتار خوشصدا را یاد بگیرند در زمان خرید سهتار باید نکاتی را دقت کنند با خیالی آسوده به هر روشی سهتار را خریداری کنند. خرید سهتار خوشصدا باید ابتدا بدانید در چه سطح از آموزش نوازندگی هستید.
زیرا یک فرد مبتدی نیاز به تهیه یک ساز گران و حرفهای ندارد. یعنی به این معنی نیست که برای شروع یادگیری اگر سازی حرفهای تهیه شود هنرجو بهتر و بیشتر یاد میگیرد. البته خرید آن هیچ ایرادی ندارد. برای هنرجویان و افراد علاقهمند به یادگیری سهتار خوشصدا سه انتخاب در شرایط خاص وجود دارد که مانند:
- سهتار صنعتی یا همان دانش آموزی _ برای افراد شروع به یادگیری میکنند مناسب و مقرونبهصرفه است.
- سهتار معمولی _ برای افرادی که در سطح متوسط آموزش هستند و برای تمرین مناسب است.
- سهتار حرفهای _ مخصوص نوازندگان حرفهای است که در صحنه اجرا میکنند و یا ضبط استودیویی دارند که دارای کیفیت بالایی است.
سخن پایانی
افرادی هم معروف و مشهور در ساخت ساز سهتار خوشصدا هستند همه نوع ساز از معمولی و دانشآموزی تا حرفهایترین سازها را میسازند. پس مهمترین نکته این است که طبق مواردی که در مطالب بالا ذکر شد بدانید چه سازی را نیاز دارید و چطور آن را انتخاب و تهیه کنید.
