بنابر عقیده برخی از صاحبنظران، رقص، شعر و موسیقی با یکدیگر پدیدار شدند و انسان از زمانی که پا به عرصه وجود گذاشت و در آغوش طبیعی، بدون قید و بند و به طور ازاد مانند حیوانات، در ظلمت جهل و نادانی زندگی میکرد، دارای احساسات و عواطف و واجد تأثرات و حالات نفسانی مانند بیم و امید، غم و شادی، میل و نفرت است که در دوران زندگی پیوسته محکوم عواطف و احساسات خود بوده است.
گاهی از صدای پیچیدن باد در استخوان صدایی پدید میآمده که انسان از آن لذت میبرده و برای تنوع روح خود از آن تقلید کرده و گاهی هم از افتادن صدای سنگی، صدایی پدید آمده که باعث ترس وی و سپس تقلید از ان در زمان جنگ شده است.
با پیشرفت تمدن بشری و تقسیم بندی علوم مختلف، موسیقی نیز به انواع و اقسام گوناگونی تقسیم شد. روح الله خالقی در کتاب “نظری به موسیقی” این هنر را به انواع مختلفی تقسیم کرده است. موسیقی تاریخی، موسیقی تک صوتی، موسیقی صوتی، موسیقی چند صوتی، موسیقی سازی، موسیقی نظامی، موسیقی کلاسیک، موسیقی اتاقی، موسیقی روحانی، موسیقی تک نواخت، موسیقی محلی، موسیقی ضربی و موسیقی نمایشی از انواع این موسیقی است.
براساس اما علیرغم این تنوع، شواهد موجود در دوران هخامنشی و ساسانی به طور کلی دو نوع اسباب و آلات موسیقی به صورت بزمی و رزمی وجود داشته که در مواقع ماتم، سرور، اعیاد، فتح، جنگ و دیگر تشریفات نواخته میشده است.
موسیقی انواع و سبکهای مختلفی دارد که نوع ساز و قومیت نوازنده تعیین کننده آن است.
ایجاد این تنوع از دوران هخامنشی تا کنون که باعث انواع موسیقی شده، نشان از عامل فرهنگی مشترک در میان ملتها دارد. بنابراین تقسیمبندیهای انجام شده ریشه در اشتراکات فرهنگی دارد که در بین تمام ملتها وجود دارد و این عامل باعث شده تا در تقسیمبندی دوران هخامنشی تا کنون تغییر ایجاد شده، پیشرفت نماید و یا در مواردی معدود موسیقی یک ملت دچار خلل و زوال شود.
اما به طور کل و جامعه آنچه از بدو ورود اسلام به ایران رواج داشته به چند نوع قابل تقسیم است. نخست موسیقی رزمی و یا حماسی، موسیقی که در جنگ با هدف تهییج سربازان و جنگجویان نواخته میشده است. دومین، موسیقی مناطق و محلی که با عنوان فولکلور شناخته میشود. این سبک، موسیقی خاص مناطق بوده و هر منطقه سبک منحصر به فرد خود را دارد. موسیقی آیینهای خاص که به طور کلی غم، شادی و … را شامل میشود و هر یک برای خود ساز و سبک منحصر به فردی دارد.
