انواع سازهای کوبهای
تنوع موسیقی و ساز در دنیا بسیار زیاد است. زیرا در هر منطقه، شهر و یا کشور سازهای محلی زیادی وجود دارد. سبکهای مختلفی از موسیقیها موجب شده تنوع ساز بیشتر شود و حتی موجب تولید سازهای جدید شده است. بیشتر سازها در ۵ گروه سازهای زهی، بادی چوبی، ضربی، برنجی و صدای انسان قرار میگیرد. ساز پرکاشن از جمله سازهای کوبهای و یکی از قدیمیترین نوع سازهایی است که توسط انسان ساخته شده است و در انواع مختلف صدا، شکل و سبک مورداستفاده قرار میگیرد. امروزه سازهای کوبهای از پرطرفدارترین سازها در ایران هستند.
معرفی ساز پرکاشن
پرکاشن از جمله سازهای کوبهای و ضربی محسوب میشود که در ایران بسیار محبوب و خاص است. بیشتر طرفداران این نوع ساز در جنوب کشور هستند. البته این ساز، سازی غربی بوده؛ ولی در ایران بسیار طرفدار پیدا کرده است. در واقع پرکاشن نوعی ساز است که با ضربه، سایش، خراش و حتی لمس و دیگر کارها موجب تولید صدا میشود.
یعنی پرکاشن تنها یک ساز نیست. در واقع مجموع چند ساز است که میتوان از هر کدام بهره برد. به طور مثال در موسیقیهای پاپ و کلاسیک میتوان از تومبا، سنج، تیم پانی و طبل که هر کدام نوعی از ساز پرکاشن هستندT استفاده کرد. البته این چند مورد فقط نمونهای از سازهای پرکاشن به شمار میآیند. پرکاشن ریتمهای مختلف و زیبایی را تولید میکند و در دنیای ابزارآلات موسیقی مقام و جایگاه خاص و ویژهای دارد.
انواع پرکاشن
زمانی که از ساز پرکاشن صحبت میشودT منظور همان ساز تومبا است که این ساز دارای اجزا و تکههای مختلفی است. هر کدام دارای صداهای متنوع و متفاوتی هستند که با اجرای روشها و تکنیکهای نوازندگی روی هر تکه میتوان صداهای متفاوتی را ایجاد کرد. اجزای این ساز شامل این موارد است که عبارتاند از:
- ۳ طبل بزرگ _ دو طبل کوچک که به جمع این تکهها تومبا گفته میشود.
- اجزای تومبا _ کوینتو ساز شماره ۱۱ و دومین ساز تومبا محسوب میشود.
- ری کوینتو _ اگر کنگاوری دارای چهار تکه باشد نام کوچکترین تکه کوئینتو است که سایز آن ۱۵ است.
- سی گاندو _ این ساز سومین ساز از تومبا است که دارای سایزهای ۳ و ۴ و ۱۱ است.
- تومبادورا یا همان تومبا _ بزرگترین تکه و ساز این گروه یا همان پرکاشن است که دارای سایز ۱۲ است.
تمامی این اجزایی که نامبرده شد برای تومبای چهار تکه بوده؛ ولی در تومبای ۵ تکه یک طبل به طور اضافی وجود دارد. آموزش ساز پرکاشن باتو توسط اساتید مجرب و حرفهای انجام میشود که در ابتدا با پرکاشن ۴ تکه شروع میکنند. بعد از مدتی بامهارت میتوانند پرکاشن ۵ تکه را هم بهراحتی بنوازند.
تفاوتساز تومبا با ساز پرکاشن
ساز تومبا با از جمله سازهای آکوستیک به شمار میآید و در بین سازهای کوبهای صدای خوبی را دارا است. اما ساز پرکاشن دیجیتال بوده و از سازهای الکترونیکی به شمار میآید که دامنه صدای این ساز کم است. صدای پرکاشن دیجیتالی توسط آمپلی وند توانایی پخششدن را دارد و درعینحال ساز تومبا آکوستیک بوده و برای پخششدن صدای ساز به باند و آمپلی نیاز ندارد. ساز دیجیتال پرکاشن توسط دو استیک یا چوب که به آن ضربه وارد شده تولید میشود؛
اما ساز تومبا برای نواختن به دودست انسان احتیاج دارد تا نواخته شود. صداهای متنوعی که از ساز دیجیتال پرکاشن تولید میشود توسط سمپلهایی است که در داخل حافظه ساز وجود دارد و توسط صفحههای حساس دیجیتال صدا تولید میکند. ولی در ساز تومبا صدا توسط قطعات گوناگون ساز مانند بانگو و بینگو تولید میشود.
کلام پایانی
در ایران هم دورههای یادگیری و آموزش نوازندگی ساز پرکاشن و تومبا به روش کلی در دورههای آموزشی معرفی و آموزش داده میشود که بعد از یادگیری حرکات پایه ۱ و آگاهی از قسمتهای مختلف ساز تمرینات را از یک دهانه طبل آغاز میکنند و بعد از مهارت بر تکنیکها نواختن را میتوان با دو طبل شروع کرد. در آموزشگاه معتبر میتوان بهترین اساتید موسیقی تفاوت نواختن پرکاشن و تومبا را بهراحتی یاد گرفت و در مسیر موسیقی موردعلاقه خود قدم گذاشت.
